احكام جعاله مسئله 2426 - جعاله آن است كه انسان قرار بگذارد در مقابل كارى كه هر كس براى او انجام دهد مال معينى بدهد ، مثلًا بگويد هر كس گمشده مرا پيدا كند ، ده تومان به او مىدهم ، و به كسى كه اين قرار را مىگذارد جاعل ، و به كسى كه كار را انجام مىدهد عامل مىگويند . و فرق بين جعاله و اين‌كه كسى را براى كارى اجير كنند ، اين است كه در اجاره بعد از خواندن صيغه ، اجير بايد عمل را انجام دهد و كسى هم كه او را اجير كرده اجرت را به او بدهكار مىشود ، ولى در جعاله بر كسى لازم نيست كه مشغول عمل بشود و تا عمل را انجام ندهد ، جاعل بدهكار نمىشود . مسئله 2427 - جاعل بايد بالغ و عاقل باشد ، و از روى قصد و اختيار قرارداد كند ، و شرعاً بتواند در مال خود تصرّف نمايد . بنابراين جعاله آدم سفيهى كه مال خود را در كارهاى بيهوده و بطور غير عقلائى مصرف مىكند صحيح نيست ، مگر اين‌كه ولى شرعى او اجازه كند . و همچنين است ورشكسته‌اى كه حاكم شرع ، حكم افلاس او را صادر كرده است . مسئله 2428 - كارى را كه جاعل مىگويد براى او انجام دهند ، بايد حرام نباشد ، و نيز بايد بى فايده نباشد كه غرض عقلائى به آن تعلق نگرفته باشد . پس اگر بگويد : هر كس شراب بخورد ، يا در شب به جاى تاريكى برود ده تومان به او مىدهم ، جعاله صحيح نيست . مگر اين‌كه مثلًا بخواهد شجاعت افراد را براى كار معينى تجربه كند تا مورد استفاده قرار دهد . مسئله 2429 - اگر مالى را كه قرار مىگذارد بدهد معيّن كند ، مثلًا بگويد هر كس اسب مرا پيدا كند ، اين گندم را به او مىدهم ، لازم نيست بگويد آن گندم مال كجاست و